Muzyka uwielbiaj\u0105ca Boga<\/p>\n
Dr Ernest D. Pickering<\/p>\n
Dziewi\u0119cioletni ch\u0142opiec napisa\u0142 list do Pana Boga i po\u0142o\u017cy\u0142 go na tacy, na kt\u00f3r\u0105 sk\u0142adano ofiary pieni\u0119\u017cne. List ten otrzyma\u0142 pastor lokalnego zboru. A tre\u015b\u0107 jego by\u0142a nast\u0119puj\u0105ca:<\/p>\n
Drogi Panie Bo\u017ce! Ten zb\u00f3r jest dobry, ale z pewno\u015bci\u0105 m\u00f3g\u0142by korzysta\u0107 z lepszej muzyki. Mam nadziej\u0119, \u017ce moja pro\u015bba Ci\u0119 nie urazi. Czy nie m\u00f3g\u0142by\u015b sprawi\u0107, aby kto\u015b napisa\u0142 jakie\u015b nowe pie\u015bni?<\/p>\n
Tw\u00f3j przyjaciel, Barry<\/p>\n
W swoisty dzieci\u0119cy spos\u00f3b ch\u0142opiec ten wyrazi\u0142 trzy wa\u017cne prawdy:<\/p>\n
1) muzyka odgrywa istotn\u0105 rol\u0119 w uwielbianiu Boga;<\/p>\n
2) istnieje dobry i z\u0142y rodzaj muzyki;<\/p>\n
3) nowe pie\u015bni w znacz\u0105cy spos\u00f3b o\u017cywiaj\u0105 zb\u00f3r.<\/p>\n
Powa\u017cnym problemem, z kt\u00f3rym zetkn\u0105\u0142 si\u0119 Ko\u015bci\u00f3\u0142, s\u0105 pie\u015bni napisane przez ludzi b\u0119d\u0105cych zdania, \u017ce „B\u00f3g potrzebuje nowych pie\u015bni”. Lecz niestety te nowe pie\u015bni w wi\u0119kszo\u015bci nie s\u0105 pie\u015bniami prawdziwie uwielbiaj\u0105cymi Boga, nie s\u0105 zgodne z Bo\u017c\u0105 prawd\u0105 i nie prowadz\u0105 wierz\u0105cych do \u015bwi\u0119tego \u017cycia. Wiele z tego, co jest dzisiaj okre\u015blane mianem muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej, jest wadliwe zar\u00f3wno od strony teologicznej, jak i muzycznej. Jednym z pal\u0105cych pyta\u0144 dzisiejszej doby jest: „Jaki rodzaj muzyki powinien by\u0107 akceptowany w zborach, w uwielbianiu \u017bywego Boga?” Na tle stosowanych rodzaj\u00f3w i styl\u00f3w muzycznych powstaj\u0105 g\u0142\u0119bokie podzia\u0142y mi\u0119dzy wierz\u0105cymi.<\/p>\n
Jednym z koronnych argument\u00f3w wysuwanym przez obro\u0144c\u00f3w tzw. „wsp\u00f3\u0142czesnej muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej” (ang. contemporary Christian music) jest ten mianowicie, \u017ce aby dotrze\u0107 do dzisiejszej m\u0142odzie\u017cy nale\u017cy pos\u0142ugiwa\u0107 si\u0119 muzyk\u0105, z kt\u00f3r\u0105 m\u0142odzi ludzie si\u0119 uto\u017csamiaj\u0105. Musi to by\u0107 muzyka podobna do tej, kt\u00f3ra zyska\u0142a popularno\u015b\u0107 w ich dotychczasowych kr\u0119gach i jest dla nich atrakcyjna. Amy Grant, znacz\u0105ca reprezentantka takiego podej\u015bcia, stwierdzi\u0142a w jednym ze swoich wywiad\u00f3w:<\/p>\n
„Czuj\u0119 tak\u017ce, \u017ce s\u0105 grupy ludzi, kt\u00f3re… pragn\u0105 by\u0107 znacz\u0105cym g\u0142osem w naszej kulturze. Musi by\u0107 kto\u015b, kto… powie…”Hej, wielu z nas kocha Jezusa, i my (r\u00f3wnie\u017c) chcemy znale\u017a\u0107 si\u0119 w g\u0142\u00f3wnym nurcie dzisiejszego sposobu my\u015blenia” (S. Rabey, Christian Singer Appeals to Funs of Secular Pop Music, Christianity Today, 8.11.1985, s.62).<\/p>\n
{ a) autor u\u017cywa terminu „muzyka” w znaczeniu muzyki wokalnej czyli muzyki przeznaczonej do \u015bpiewu (przyp. t\u0142um.)<\/p>\n
\u00a0\u00a0\u00a0 b) pie\u015b\u0144 – rodzaj wykonania utworu muzycznego (przyp. t\u0142um.) }<\/p>\n
Rzecznik Stowarzyszenia Muzyki Ewangelizacyjnej (ang. Gospel Musie Association), kt\u00f3re przyzna\u0142o wiele muzycznych nagr\u00f3d dla Amy Grant, oznajmi\u0142:<\/p>\n
\u201eMo\u017cemy pozosta\u0107 w naszej chrze\u015bcija\u0144skiej subkulturze i us\u0142ugiwa\u0107 jak tylko chcemy, lecz s\u0105dz\u0119, \u017ce powinni\u015bmy uda\u0107 si\u0119 tam, gdzie s\u0105 ludzie, i to w\u0142a\u015bnie robi Amy Grant (cytat jak wy\u017cej).<\/p>\n
Czyli, \u017ce aby „uda\u0107 si\u0119 tam, gdzie S\u0104 ludzie” musimy pos\u0142ugiwa\u0107 si\u0119 stylem muzyki dostosowanym do \u017cycze\u0144 owych ludzi. Taki spos\u00f3b my\u015blenia jest fa\u0142szywy.<\/p>\n
Trzydzie\u015bci lat temu, w por\u00f3wnaniu z tera\u017aniejszo\u015bci\u0105, prawie nie by\u0142o nieporozumie\u0144 co do natury muzyki zborowej. Meteoryczne pojawienie si\u0119 muzyki rockowej spowodowa\u0142o ca\u0142kowit\u0105 rewolucj\u0119 w dziedzinie \u015bwieckiej muzyki i wywar\u0142o wielki wp\u0142yw na muzyk\u0119 zborow\u0105. Rockowy styl muzyki, oparty na rytmie i „mocnym uderzeniu”, dokona\u0142 inwazji na Ko\u015bci\u00f3\u0142. Zacz\u0119to wo\u0142a\u0107: „B\u0105d\u017amy bardziej wsp\u00f3\u0142cze\u015bni”. Je\u017celi nie jeste\u015bmy wystarczaj\u0105co „wsp\u00f3\u0142cze\u015bni” znaczy to, \u017ce jeste\u015bmy „staro\u015bwieccy” – jeste\u015bmy beznadziejnym anachronizmem na religijnej scenie.<\/p>\n
Z pewnym za\u017cenowaniem chcia\u0142bym zacytowa\u0107 pewn\u0105 liberaln\u0105 publikacj\u0119, kt\u00f3ra prezentuje lepszy pogl\u0105d w tej sprawie ni\u017c wiele ewangelicznych czasopism. Cari Schalk zamie\u015bci\u0142 w niej kilka wnikliwych uwag i spostrze\u017ce\u0144, w szczeg\u00f3lno\u015bci do wypowiedzi w rodzaju:<\/p>\n
„W ostatnim czasie jednym z najbardziej popieranych pogl\u0105d\u00f3w w niekt\u00f3rych kr\u0119gach ko\u015bcielnych jest idea, \u017ce je\u015bli chodzi o muzyk\u0119 ko\u015bcieln\u0105, to teksty pie\u015bni i rodzaj muzyki w wi\u0119kszo\u015bci zgromadze\u0144 s\u0105 beznadziejnie przestarza\u0142e. Je\u017celi muzyka ko\u015bcielna ma przetrwa\u0107, to musi w jaki\u015b dramatyczny spos\u00f3b sta\u0107 si\u0119 bardziej wsp\u00f3\u0142czesn\u0105.' (Thoughts on Smashing \/do\/s: Church Music in the 80’s, Christian Century, 30.09.1981., s.960).<\/p>\n
Schalk nie podziela tego pogl\u0105du i stawia kolejne zarzuty: (l) wi\u0119kszo\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142czesnej muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej traktowana jest przede wszystkim jako rozrywka, a nie \u015brodek s\u0142u\u017c\u0105cy duchowemu zbudowaniu; (2) powoduje „sp\u0142ycenie poselstwa Ewangelii”, i (3) w wi\u0119kszo\u015bci jest miernej jako\u015bci.<\/p>\n
„Mierno\u015b\u0107 kwitnie tam, gdzie ceniona jest powierzchowna atrakcyjno\u015b\u0107 i zbyt szybko nagradzana aplauzem popularno\u015b\u0107, a banalny rytm lub sentymentalna melodia daj\u0105 pe\u0142ne zadowolenie” (cyt. jak wy\u017cej, s. 962).<\/p>\n
To, \u017ce biblijnie wierz\u0105cy chrze\u015bcijanie entuzjastycznie przyjmuj\u0105 tak wiele ze wsp\u00f3\u0142czesnej muzyki wymownie \u015bwiadczy o smutnym stanie duchowym dzisiejszego Ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\n
„Niepokoj\u0105c\u0105 spraw\u0105 jest zaakceptowanie przez ewangelicznych chrze\u015bcijan, nawet tych bardziej konserwatywnych, mody na muzyk\u0119 rockow\u0105. Wskazuje to na kolejny krok w odej\u015bciu od zasady zaparcia si\u0119 samego siebie i odrzucenia \u015bwiata” (Richard Quebedaux, The Word\u0142y Evangelicals, s. 118).<\/p>\n
Nawet \u015bwieccy komentatorzy i pisarze maj\u0105 wi\u0119cej rozeznania ni\u017c niekt\u00f3rzy wierz\u0105cy. Pewien krytyk muzyczny recenzuj\u0105c koncert Amy Grant, napisa\u0142:<\/p>\n
„Ten ca\u0142y gatunek (muzyki) jest osobliw\u0105 form\u0105 muzyki pop, prawie z definicji jej kompromisow\u0105 form\u0105 – np. jak mo\u017cna \u015bpiewa\u0107 o oddaniu swojej duszy Jezusowi jednocze\u015bnie graj\u0105c pe\u0142n\u0105 zmys\u0142owo\u015bci i wigoru muzyk\u0119 rockow\u0105?” (Ken Tucker, Philadelphia Inquirer, 23.08.1985).<\/p>\n
To jest naprawd\u0119 bardzo dobre pytanie!<\/p>\n
Dla chrze\u015bcijanina Biblia, S\u0142owo Bo\u017ce, jest ostatecznym autorytetem w sprawach wiary i sposobu \u017cycia. Jednak\u017ce wiele os\u00f3b pos\u0142uguj\u0105cych si\u0119 „dzikim” lub radykalnym stylem muzyki religijnej twierdzi, \u017ce Biblia nie narzuca \u017cadnego szczeg\u00f3lnego stylu muzycznego i \u017ce chrze\u015bcijanom wolno wykorzystywa\u0107 taki styl, jaki im odpowiada i s\u0142u\u017cy do osi\u0105gni\u0119cia zamierzonego celu. Ale czy takie twierdzenie jest prawdziwe? Czy\u017c studiuj\u0105c Pismo \u015awi\u0119te nie mo\u017cemy dowiedzie\u0107 si\u0119 jaki rodzaj muzyki podoba si\u0119 Bogu i mo\u017ce Go uczci\u0107? By\u0142oby to co najmniej dziwne, gdyby B\u00f3g, wiedz\u0105c jak \u017cywotn\u0105 rol\u0119 odgrywa muzyka w uwielbianiu, pozostawi\u0142by nam samym wyb\u00f3r rodzaju i sposobu wykorzystania muzyki.<\/p>\n
Jakie zatem wskaz\u00f3wki, je\u017celi takie s\u0105, podaje nam Biblia odno\u015bnie muzyki?<\/p>\n
MUZYKA POWINNA WYRA\u017bA\u0106 CHWA\u0141\u0118 DLA PANA<\/p>\n
Psalmy s\u0105 znakomitym \u017ar\u00f3d\u0142em informacji o muzyce uwielbiaj\u0105cej Boga. Ksi\u0119ga Psalm\u00f3w cz\u0119sto nazywana jest „starotestamentowym \u015bpiewnikiem”. Psalmy by\u0142y pisane po to, by je \u015bpiewano i dlatego stanowi\u0105 wielk\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 muzyki, w kt\u00f3rej \u015bwi\u0119ci Starego Testamentu mieli upodobanie.<\/p>\n
RADOSNE SERCE<\/p>\n
„S\u0142u\u017ccie Panu z rado\u015bci\u0105” (Ps. 100, 2). Do tego zach\u0119ca nas natchniony psalmista. Muzyka jest \u015bci\u015ble zwi\u0105zana z naszym \u017cyciem emocjonalnym i jest czym\u015b wi\u0119cej ni\u017c tylko wyrazem uczu\u0107. Je\u015bli jednak nasze serce nie jest nape\u0142nione rado\u015bci\u0105, wtedy niezwykle trudno jest \u015bpiewa\u0107 czy znajdowa\u0107 zadowolenie w duchowej muzyce. Dlatego to odst\u0119pcom lub cielesnym wierz\u0105cym cz\u0119sto trudno jest z entuzjazmem przychodzi\u0107 na zborowe zgromadzenia uwielbiaj\u0105ce, gdy\u017c zaj\u0119ci s\u0105 piel\u0119gnowaniem swoich uraz\u00f3w, nosz\u0105 si\u0119 ze z\u0142ymi my\u015blami o innych i \u017cyj\u0105 pod ciemn\u0105 chmur\u0105 niewyznanych grzech\u00f3w, przes\u0142aniaj\u0105c\u0105 im widok pe\u0142nego chwa\u0142y Boga. Oni nie maj\u0105 „rado\u015bci”. Nie mog\u0105 „\u015bpiewa\u0107 pie\u015bni Panu”. Bo muzyka uwielbiaj\u0105ca przede wszystkim wyra\u017ca stan serca, kt\u00f3re jest prawdziwie radosne tylko w Panu.<\/p>\n
RADOSNA PIE\u015a\u0143<\/p>\n
„B\u0119d\u0119 \u015bpiewa\u0107 i wys\u0142awia\u0107 Pana” (Ps. 27, 6). Kiedy zgromadzamy si\u0119 jako lud Bo\u017cy i \u015bpiewamy pie\u015bni, wtedy przychodzimy przed oblicze Pana i w Jego obecno\u015bci sk\u0142adamy Mu ofiar\u0119 z muzyki, kt\u00f3rej najcz\u0119stszym rodzajem jest \u015bpiew. Celem muzyki wykonywanej w chrze\u015bcija\u0144skich zaborach nie powinien by\u0107 rozw\u00f3j talentu muzyka i jego kariery ani rozrywka dla s\u0142uchaj\u0105cych, lecz bezpo\u015brednie uwielbienie Pana. Dlatego stanowczo nie zgadzam si\u0119 z Bobem Larsonem, (pocz\u0105tkowo by\u0142 on przeciwnikiem wsp\u00f3\u0142czesnej muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej w stylu rockowym, a obecnie jest jej propagatorem), kt\u00f3ry powiedzia\u0142:<\/p>\n
'Typowy chrze\u015bcija\u0144ski koncert rockowy jest rozrywk\u0105, a nie uwielbieniem, ale to nie przekre\u015bla jego znaczenia. Nie ma nic z\u0142ego w chrze\u015bcija\u0144skiej rozrywce – ka\u017cda przynosz\u0105ca efekty religia dawa\u0142a zawsze rozrywk\u0119' (cytowane przez Gaila Pellerta w Christian Rock, s. 23)<\/p>\n
Tego typu uwaga nie jest zgodna z Bibli\u0105 i nie zas\u0142uguje na komentarz.<\/p>\n
Obecnie jeste\u015bmy \u015bwiadkami raczej smutnej prezentacji rzekomo chrze\u015bcija\u0144skiej muzyki, kt\u00f3ra zosta\u0142a wykorzystana dla cel\u00f3w komercyjnych. Za\u015b muzyka, w kt\u00f3rej Pan ma upodobanie, to muzyka ofiarowywana przez szczerych, pokornych i oddanych Panu s\u0142ug, (a nie przez tych, kt\u00f3rzy pragn\u0105 sprzeda\u0107 wi\u0119cej p\u0142yt czy kaset magnetofonowych), i kt\u00f3rej celem jest uwielbienie Tego, kt\u00f3ry nape\u0142ni\u0142 ich sera pie\u015bni\u0105 chwa\u0142y.<\/p>\n
MUZYKA POWINNA ODDAWA\u0106 CHWA\u0141\u0118 PANU<\/p>\n
Je\u015bli kto\u015b pragnie dowiedzie\u0107 si\u0119 jakie miejsce b\u0119dzie mia\u0142a muzyka w niebie, to powinien rozwa\u017cy\u0107 pi\u0105ty rozdzia\u0142 Objawienia Jana. Lektura tego tekstu porusza serce czytelnika. Znajduje si\u0119 tam opis zbawionych ludzi zgromadzonych przed Bo\u017cym tronem i z radosnych serc oddaj\u0105cych chwa\u0142\u0119 Barankowi Bo\u017cemu – Jezusowi Chrystusowi.<\/p>\n
SPOJRZENIE NA BARANKA<\/p>\n
Aposto\u0142 Jan napisa\u0142: „I widzia\u0142em… stoj\u0105cego Baranka jakby zabitego…” (Obj. Jana 5,6). Jak\u017ce g\u0142\u0119bokie znaczenie ma fakt, \u017ce w tym jednym rozdziale Nowego Testamentu, kt\u00f3ry by\u0107 mo\u017ce m\u00f3wi wi\u0119cej o muzyce ni\u017c jakikolwiek inny, najpierw uwaga czytelnika skierowana jest na „Baranka”. Nasze serca maj\u0105 by\u0107 poruszone wizj\u0105 Baranka! Jan, w swojej wizji, widzia\u0142 Baranka. I dwudziestu czterech starszych (odkupiony Ko\u015bci\u00f3\u0142) r\u00f3wnie\u017c Go widzia\u0142o. Nic wi\u0119c dziwnego, \u017ce „za\u015bpiewali now\u0105 pie\u015b\u0144” (zob. w. 9). Czy\u017c mo\u017cna nie \u015bpiewa\u0107 pie\u015bni chwa\u0142y, gdy spojrzy si\u0119 na Baranka, kt\u00f3ry zmar\u0142 za nas?<\/p>\n
Przyczyn\u0105 braku zaanga\u017cowania niekt\u00f3rych wierz\u0105cych w s\u0142u\u017cbie \u015bpiewem jest brak tej wielkiej wizji Zbawiciela i \u015bwie\u017cego zachwytu Nim, przenikaj\u0105cego ca\u0142e ich jestestwo. Prawdziwie entuzjastyczny \u015bpiew ma swoje \u017ar\u00f3d\u0142o w rozmy\u015blaniu o Panu Jezusie Chrystusie i uwielbianiu Jego Osoby!<\/p>\n
UWIELBIENIE DLA BARANKA<\/p>\n
Dwudziestu czterech starszych „upad\u0142o przed Barankiem” (zob. w. 8). Upadli na twarz w pokornym uwielbieniu. B\u0119d\u0105c przej\u0119ci boja\u017ani\u0105 przed Jego majestatem, uznali siebie za niegodnych. S\u0142owami i postaw\u0105 wyznali g\u0142\u0119bi\u0119 swojej grzeszno\u015bci i wdzi\u0119czno\u015b\u0107 za tak wspania\u0142e odkupienie.<\/p>\n
W opisie niebia\u0144skiego uwielbiania widoczne jest zrozumienie wielkich biblijnych prawd. Jak\u017ce kontrastuje to z brakiem jakiejkolwiek g\u0142\u0119bi w przewa\u017caj\u0105cej cz\u0119\u015bci wsp\u00f3\u0142czesnej „muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej”.<\/p>\n
WYWY\u017bSZENIE BARANKA<\/p>\n
Centraln\u0105 my\u015bl\u0105 ich pie\u015bni by\u0142o: „Godzien jest ten Baranek zabity wzi\u0105\u0107… chwa\u0142\u0119…” (zob. w. 12). Ich wzrok skierowany by\u0142 na Tego, w kt\u00f3rym by\u0142o ich upodobanie. Byli ow\u0142adni\u0119ci cudown\u0105 Jego \u0142ask\u0105. Ich wokalna muzyka odzwierciedla\u0142a wspania\u0142o\u015b\u0107 centralnej Postaci ich uwielbienia.<\/p>\n
Wsp\u00f3\u0142czesna muzyka religijna jest w wi\u0119kszo\u015bci skoncentrowana na cz\u0142owieku. Jest nastawiona na emocje i prze\u017cycia.<\/p>\n
„Popularne teksty ukazuj\u0105 dominuj\u0105cy wp\u0142yw egzystencjalizmu. Wyra\u017canie chwilowych odczu\u0107, uwypuklenie dozna\u0144 fizycznych, a nawet rozmy\u015blny brak zako\u0144czenia pie\u015bni lub zako\u0144czenie polegaj\u0105ce na stopniowym wyciszeniu danego utworu, wprowadza s\u0142uchacza w fizyczny lub emocjonalny stan b\u0142ogo\u015bci, kt\u00f3ry nie ma mocnego oparcia na biblijnej zasadzie lub nauce.” (Dwight Gustafson, Should Sacred Music Swing?, Faith for the Fami\u0142y, stycze\u0144-luty 1975, s. 5).<\/p>\n
W szko\u0142ach niedzielnych cz\u0119sto s\u0142ycha\u0107 bardzo g\u0142o\u015bno \u015bpiewany kr\u00f3tki refren:<\/p>\n
\u201eO, czuj\u0119 si\u0119 tak dobrze, czuj\u0119 si\u0119 zupe\u0142nie nowym, O, ciekaw jestem czy ty tak\u017ce tak si\u0119 czujesz\u201d.<\/p>\n
Por\u00f3wnaj to z tre\u015bci\u0105 wielkiego hymnu Bernarda:<\/p>\n
Jezu – sama my\u015bl o Tobie<\/p>\n
B\u0142ogo\u015bci\u0105 nape\u0142nia m\u0105 pier\u015b,<\/p>\n
Lecz jeszcze bardziej b\u0142ogo b\u0119dzie zobaczy\u0107 Tw\u0105 twarz<\/p>\n
I w Twojej obecno\u015bci dozna\u0107 odpocznienia.<\/p>\n
Nie tylko banalne s\u0142owa, ale tak\u017ce „mocne uderzenie” wielu wsp\u00f3\u0142czesnych refren\u00f3w odwraca uwag\u0119 s\u0142uchacza od Pana i zwraca j\u0105 ku „wykonawcy”. Piosenkarze uwa\u017caj\u0105cy siebie za chrze\u015bcijan, na\u015bladuj\u0105 maniery ich \u015bwieckich odpowiednik\u00f3w: ko\u0142ysz\u0105 si\u0119, ta\u0144cz\u0105, wykrzykuj\u0105 co\u015b do mikrofon\u00f3w, a og\u00f3lnie m\u00f3wi\u0105c prezentuj\u0105 siebie jako s\u0142abe imitacje bezbo\u017cnych „artyst\u00f3w”.<\/p>\n
MUZYKA POWINNA WYRA\u017bA\u0106 BO\u017b\u0104 PRAWD\u0118<\/p>\n
„S\u0142owo Chrystusowe niech mieszka w was obficie: we wszelkiej m\u0105dro\u015bci nauczajcie i napominajcie jedni drugich przez psalmy, hymny, pie\u015bni duchowe, wdzi\u0119cznie \u015bpiewaj\u0105c Bogu w sercach waszych” (Kol. 3, 16). Ten wiersz jest wa\u017cn\u0105 nowotestamentow\u0105 deklaracj\u0105 dotycz\u0105c\u0105 muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej. Czego mo\u017cemy si\u0119 z niego dowiedzie\u0107?<\/p>\n
MUZYKA POWINNA BY\u0106 DOKTRYNALNA<\/p>\n
Co aposto\u0142 Pawe\u0142 mia\u0142 na my\u015bli pisz\u0105c: „S\u0142owo Chrystusowe”? Widzimy, \u017ce zwrot ten zosta\u0142 powi\u0105zany z muzyk\u0105 zborow\u0105. Dotyczy on nauki o Jezusie Chrystusie i Jego dziele, a w szczeg\u00f3lno\u015bci nauki apostolskiej. „S\u0142owo Chrystusowe” by\u0142o poselstwem o Chrystusie zwiastowanym na \u015bwiecie przez pierwszych chrze\u015bcijan. Poselstwo to zosta\u0142o zawarte w Pismach, zwanych obecnie Nowym Testamentem. Tak wi\u0119c dzisiaj to ju\u017c nie jest ustny, ale zapisany przekaz – zapisany tak\u017ce dla nas. Mogliby\u015bmy zatem odda\u0107 my\u015bl aposto\u0142a Paw\u0142a w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b:<\/p>\n
Niech spisana nauka o Chrystusie mieszka w was, gdy \u015bpiewacie pie\u015bni.<\/p>\n
W ten spos\u00f3b uzyskali\u015bmy istotn\u0105 informacj\u0119 dotycz\u0105c\u0105 naszej muzyki. M\u00f3wi ona nam, \u017ce znajomo\u015b\u0107 Biblii i chrze\u015bcija\u0144ska muzyka wokalna musz\u0105 i\u015b\u0107 ze sob\u0105 w parze. Innymi s\u0142owy, utw\u00f3r muzyczny uwielbiaj\u0105cy Pana musi by\u0107 nienaganny z teologicznego punktu widzenia.<\/p>\n
Jedn\u0105 ze spraw, najbardziej niepokoj\u0105cych ugruntowanego w S\u0142owie Bo\u017cym chrze\u015bcijanina, jest lansowanie pie\u015bni zawieraj\u0105cych niebiblijne koncepcje. Tak wi\u0119c dziwi\u0119 si\u0119, \u017ce wierz\u0105cy premileniali\u015bci \u015bpiewaj\u0105 z zapa\u0142em:<\/p>\n
Gdy\u017c nie z g\u0142o\u015bnym brz\u0119kiem miecza Ani pobudzaj\u0105cym werblem b\u0119bn\u00f3w Lecz z uczynkami mi\u0142o\u015bci i uprzejmo\u015bci Nadejdzie Niebia\u0144skie Kr\u00f3lestwo.<\/p>\n
Trudno by\u0142oby znale\u017a\u0107 wyra\u017aniejsze stwierdzenie dotycz\u0105ce tzw. „postmilenializmu” ni\u017c to. Ale kto si\u0119 nad tym b\u0119dzie zastanawia\u0107, skoro dobrze ono brzmi, nieprawda\u017c?<\/p>\n
Leonard Seidel w swojej wspania\u0142ej ksi\u0105\u017cce trafnie napisa\u0142:<\/p>\n
„By\u0142 taki czas, kiedy pie\u015bni dla ko\u015bcio\u0142a pisane by\u0142y przez teolog\u00f3w, nauczycieli, s\u0142ugi, kt\u00f3rzy studiowali i rozumieli Pismo \u015awi\u0119te. Jaki\u017c kontrast stanowi to z powierzchown\u0105 wiedz\u0105 (znajomo\u015bci\u0105 S\u0142owa Bo\u017cego) wsp\u00f3\u0142czesnych autor\u00f3w refren\u00f3w…!” („Face The Music”, s. 121).<\/p>\n
Po\u017ca\u0142owania godny jest fakt, \u017ce znajomo\u015b\u0107 teologii wi\u0119kszo\u015bci autor\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnej muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej, nie wystarczy\u0142aby do nape\u0142nienia naparstka. Ale te\u017c ma\u0142o kt\u00f3ry z nich troszczy si\u0119 o teologiczn\u0105 tre\u015b\u0107 swoich utwor\u00f3w. Zainteresowani s\u0105 raczej mo\u017cliwo\u015bci\u0105 sprzeda\u017cy swojego produktu i zaspokojeniem upodoba\u0144 powierzchownych wierz\u0105cych, nie ugruntowanych w nauce chrze\u015bcija\u0144skiej i nie dbaj\u0105cych o sw\u00f3j duchowy stan. Autor refrenu lub pie\u015bni szuka czego\u015b, co by przyjemnie po\u0142echta\u0142o s\u0142uchacza, mia\u0142o szybko wpadaj\u0105c\u0105 w ucho melodi\u0119 i znalaz\u0142o si\u0119 na czele listy „chrze\u015bcija\u0144skich bestseller\u00f3w”. Niestety, w du\u017cym stopniu przyczynia si\u0119 do tego zapotrzebowanie na tak\u0105 muzyk\u0119 ze strony odbiorc\u00f3w.<\/p>\n
Wsp\u00f3\u0142cze\u015bni muzycy religijni s\u0105 r\u00f3wnie\u017c bardziej nastawieni na atrakcyjno\u015b\u0107 muzyki ni\u017c na jej biblijny charakter. Powszechnie s\u0142yszy si\u0119 pogl\u0105d: „Musimy przystosowa\u0107 si\u0119 do stylu muzyki jaki odpowiada m\u0142odym ludziom, je\u017celi mamy ich pozyska\u0107 dla Chrystusa”. Nonsens!<\/p>\n
Wielki B\u00f3g Niebios nie jest ograniczony w dzia\u0142aniu i nie potrzebuje stosowa\u0107 \u015bwieckich styl\u00f3w muzycznych, aby nawr\u00f3ci\u0107 zgubionych ludzi. Duch \u015awi\u0119ty jest w stanie z\u0142ama\u0107 kamienne serca zar\u00f3wno m\u0142odych, jak i starszych ludzi, i przyprowadzi\u0107 ich do zbawiennego poznania Syna Bo\u017cego, bez stosowania „dzikich” i bezbo\u017cnych technik muzycznych.<\/p>\n
Wi\u0119kszo\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142czesnych, popularnych refren\u00f3w religijnych nie zawiera konkretnego, okre\u015blonego poselstwa biblijnego. Jeden z popularnych wsp\u00f3\u0142czesnych artyst\u00f3w nagra\u0142 przeb\u00f3j zatytu\u0142owany „The Sky\u2019s the Limit” („Niebo jest granic\u0105”). Recenzja tego utworu zamieszczona w jednym z czasopism podkre\u015bla\u0142a, \u017ce \u201erefren ten wyra\u017ca my\u015bl, i\u017c jako jednostki mo\u017cemy robi\u0107, co tylko przyjdzie nam na my\u015bl, bo \u2018niebo jest granic\u0105\u2019\u201d (Tim Smith, Contemporary Christian Magazine, „Music Records”, maj 1984, s. 39). Jest to jedna z wielu zupe\u0142nie niebiblijnych koncepcji.<\/p>\n
Obecnie, wiele ludzi sk\u0142onnych jest przechodzi\u0107 raczej „od Ducha do S\u0142owa” ni\u017c „od S\u0142owa do Ducha”. Jeden z ewangelicznych pisarzy okre\u015bli\u0142 to nast\u0119puj\u0105co:<\/p>\n
\u201eRecepta na (duchowe) zdrowie, coraz cz\u0119\u015bciej obwieszczana w ewangelicznych kr\u0119gach, jest nast\u0119puj\u0105ca: je\u017celi Ko\u015bci\u00f3\u0142 ma znowu przedstawi\u0107 odpowiedni\u0105 i trafn\u0105 teologi\u0119, to jej pocz\u0105tkiem nie mo\u017ce by\u0107 refleksja na temat osoby Chrystusa, lecz refleksja dotycz\u0105ca naszych prze\u017cy\u0107 z Nim poprzez Ducha \u015awi\u0119tego\u201d (Robert K. Johnston, \u2018Of Tidy Doctrine and Truncated Experience\u2019, Christianity Today, 18. 02.1977).<\/p>\n
Ale muzyka, kt\u00f3ra bierze sw\u00f3j pocz\u0105tek w prze\u017cyciach, nie jest tym rodzajem muzyki, o kt\u00f3rym pisa\u0142 aposto\u0142 Pawe\u0142 w Li\u015bcie do Kolosan w rozdziale trzecim.<\/p>\n
MUZYKA POWINNA BY\u0106 DYDAKTYCZNA<\/p>\n
Muzyka uwielbiaj\u0105ca Boga powinna naucza\u0107 wierz\u0105cego. Na to k\u0142adzie nacisk aposto\u0142 Pawe\u0142: „nauczajcie i napominajcie jedni drugich przez psalmy, hymny, pie\u015bni duchowe…” (Kol. 3, 16). Dwa s\u0142owa, „nauczajcie” i „napominajcie”, kt\u00f3re s\u0105 tu u\u017cyte, wi\u0105\u017c\u0105 dydaktyk\u0119 z muzyk\u0105. „Nauczajcie” – to t\u0142umaczenie s\u0142owa didaskalos, kt\u00f3re k\u0142adzie nacisk na intelekt. O tym aspekcie muzyki b\u0119dzie mowa ni\u017cej. Natomiast s\u0142owo „napominajcie” podkre\u015bla spraw\u0119 woli i znaczy „pozwala\u0107 lepiej zrozumie\u0107, szczeg\u00f3lnie gdy chodzi o koryguj\u0105cy wp\u0142yw”.<\/p>\n
„Niekt\u00f3re wsp\u00f3\u0142czesne pie\u015bni „chrze\u015bcija\u0144skie” s\u0105 tak zawoalowane, je\u015bli chodzi o duchow\u0105 tre\u015b\u0107, \u017ce ich znaczenie mog\u0105 odkry\u0107 jedynie ludzie o wybuja\u0142ej wyobra\u017ani” (John Styli w artykule redakcyjnym cytowanym w Christianity Today, 2.10. 1987., s. 59).<\/p>\n
A oto inny cytat z pewnego komentarza: „Dzieci ci\u0105gle mi powtarzaj\u0105, \u017ce 'chrze\u015bcija\u0144ski rock' wykorzystany jest do powiedzenia ludziom o Panu. Jednak\u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 ewangelizacyjnych pie\u015bni rockowych nie zawiera w sobie \u017cadnego poselstwa. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 utwor\u00f3w tzw. chrze\u015bcija\u0144skich artyst\u00f3w mo\u017cna interpretowa\u0107 dwojako, tak \u017ce mog\u0105 one znale\u017a\u0107 si\u0119 zar\u00f3wno na rynku \u015bwieckim jak i ewangelizacyjnym. W najlepszym przypadku ich tre\u015b\u0107 jest niejasna, mglista” (cytat z Fundamentalist Journal, luty 1986, s. 21).<\/p>\n
Bywa, \u017ce wierz\u0105cy ludzie przyswajaj\u0105 sobie wi\u0119cej chrze\u015bcija\u0144skich doktryn z pie\u015bni, kt\u00f3re \u015bpiewaj\u0105 ni\u017c z kaza\u0144, kt\u00f3rych s\u0142uchaj\u0105. Dlatego te\u017c niezwykle wa\u017cny jest dob\u00f3r pie\u015bni \u015bpiewanych w zborze. Wprawdzie nie cz\u0119sto my\u015blimy o \u015bpiewaniu pie\u015bni w kategoriach poznawczych, ale to jednak ma miejsce. Muzyka lokalnego zboru powinna wi\u0119c i\u015b\u0107 w parze z jego doktrynaln\u0105 wyk\u0142adni\u0105 i biblijnym nauczaniem.<\/p>\n
Zgromadzeniom stawia si\u0119 cz\u0119sto zarzut, \u017ce nie maj\u0105 poczucia muzycznego pi\u0119kna i dlatego zadowalaj\u0105 si\u0119 muzyk\u0105 o niskim standardzie. Bez w\u0105tpienia zarzut ten jest prawdziwy. Ale ludzi trzeba uczy\u0107 muzyki wokalnej tak jak uczy si\u0119 ich S\u0142owa Bo\u017cego. Standard muzyczny powinien by\u0107 stopniowo podwy\u017cszany poprzez cierpliw\u0105 prac\u0119 i w\u0142a\u015bciwe wykorzystanie jako\u015bciowo dobrej muzyki.<\/p>\n
Smutnym rezultatem cz\u0119stego s\u0142uchania „wsp\u00f3\u0142czesnej muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej' jest wyrobienie u s\u0142uchaczy z\u0142ego gustu i nastawienia na „doznania” lub miernot\u0119. Komercyjny przemys\u0142 muzyczny nie specjalizuje si\u0119 w produkcji muzyki o wi\u0119kszej g\u0142\u0119bi czy wy\u017cszej jako\u015bci. Nastawiony jest raczej na dotarcie do jak najwi\u0119kszej publiczno\u015bci. Nie waha si\u0119 tak\u017ce przed „zapakowaniem” lansowanej muzyki (przeznaczonej do odbioru przez chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 publiczno\u015b\u0107) w o\u015blepiaj\u0105c\u0105 gr\u0119 \u015bwiate\u0142, b\u0142yszcz\u0105ce stroje artyst\u00f3w, og\u0142uszaj\u0105cy podk\u0142ad rytmiczny oraz inne dobrane tricki. Odpowiedzialni przyw\u00f3dcy chrze\u015bcija\u0144scy, kt\u00f3rzy s\u0105 tym zatroskani, musz\u0105 regularnie i jednomy\u015blnie stara\u0107 si\u0119 przezwyci\u0119\u017ca\u0107 t\u0119 prezentacj\u0119 cielesno\u015bci poprzez nauczanie ludzi prawd S\u0142owa Bo\u017cego oraz wyrabianie zami\u0142owania do warto\u015bciowej muzyki, wykorzystuj\u0105c dobre utwory. Pami\u0119tajmy, w\u0142a\u015bciwa muzyka wokalna ma zdolno\u015b\u0107 edukacyjn\u0105 sama w sobie. Zgromadzenia mog\u0105 dojrzewa\u0107 duchowo, je\u017celi s\u0105 nauczane tego co dobre, i gdy wy\u017csze cele s\u0105 dla nich wyzwaniem.<\/p>\n
„Mo\u017cemy oczekiwa\u0107, \u017ce obecne pokolenie pozostanie g\u0142uche na hymny, z Bo\u017c\u0105 tre\u015bci\u0105, je\u017celi nie b\u0119dziemy tych hymn\u00f3w uczy\u0107 ani ich \u015bwiadomie wykorzystywa\u0107. Powierzchowny, bazuj\u0105cy na w\u0142asnym upodobaniu, odzew emocjonalny na refreny uwielbiaj\u0105ce, wynika z wielokrotnego powtarzania w nich kilku prostych fraz. Ci, kt\u00f3rzy oczekuj\u0105, \u017ce uwielbienie powinno by\u0107 bardziej rozumne i sensowne, musz\u0105 cierpliwie i z mi\u0142o\u015bci\u0105 zaznajamia\u0107 innych z emocjonalnie g\u0142\u0119bszymi \u017ar\u00f3d\u0142ami s\u0142\u00f3w, kt\u00f3re prawdziwie mog\u0105 pobudzi\u0107 wyobra\u017ani\u0119. Pocz\u0105wszy od szesnastego wieku s\u0142owa wielkich hymn\u00f3w zawsze spe\u0142nia\u0142y to zadanie i nadal maj\u0105 t\u0119 moc…” (Donald Hustad, „Lefs Not Just Praise Lord”, Christianity Today, 6. 11. 1987.).<\/p>\n
MUZYKA POWINNA UKAZYWA\u0106 M\u0104DRO\u015a\u0106 PANA<\/p>\n
„… b\u0119d\u0119 \u015bpiewa\u0142 duchem, b\u0119d\u0119 te\u017c \u015bpiewa\u0142 i rozumem” (l Kor. 14, 15). Aposto\u0142 Pawe\u0142 uwa\u017ca\u0142, \u017ce zrozumienie („rozum”) jest bardzo wa\u017cne w s\u0142u\u017cbie \u015bpiewem.<\/p>\n
NIEBEZPIECZE\u0143STWO MUZYCZNEGO BE\u0141KOTU<\/p>\n
Aposto\u0142 Pawe\u0142 napisa\u0142 list do zboru w Koryncie, w kt\u00f3rym mia\u0142y miejsce ekscesy natury emocjonalnej, ostrzegaj\u0105c tamtejszych wierz\u0105cych przed nierozumnymi i niem\u0105drymi uniesieniami. Wprawdzie ludzkie uczucia bez w\u0105tpienia s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 wielbienia Boga, jednak\u017ce powinny by\u0107 one zr\u00f3wnowa\u017cone i kontrolowane przez rozs\u0105dek.<\/p>\n
Pojawienie si\u0119 „rock and roll\u2019a” wytworzy\u0142o klimat do akceptacji muzyki, kt\u00f3rej podstawowym celem jest „odczuwanie”. Wielu przedstawicieli muzyki rockowej przyzna\u0142o, \u017ce tworzona jest ona g\u0142\u00f3wnie w celu jej prze\u017cywania, a nie rozumienia. Nacisk po\u0142o\u017cony jest przede wszystkim na „uczucia”, a nie na „my\u015blenie”. Popularne obecnie utwory „chrze\u015bcija\u0144skie” s\u0105 tego samego stylu i jako\u015bci. Jest w nich du\u017co wrzasku, huku i mocnego podk\u0142adu rytmicznego, kt\u00f3ry sprawia, \u017ce s\u0142uchacze tupi\u0105 w rytm nogami lub ko\u0142ysz\u0105 cia\u0142em – wszystko to oczywi\u015bcie jakoby „dla Jezusa”. Cz\u0119sto m\u0142odzi ludzie, ostrzegani przed sugestywnym lub ca\u0142kiem bezbo\u017cnym wp\u0142ywem tekst\u00f3w pod\u0142o\u017conych pod \u015bwieck\u0105 muzyk\u0119 rockow\u0105, odpowiadaj\u0105: „Przecie\u017c ja nie s\u0142ucham tych s\u0142\u00f3w. Po prostu zachwycam si\u0119 sam\u0105 muzyk\u0105”. Ten styl odbioru muzyki przenikn\u0105\u0142 do zbor\u00f3w i zyska\u0142 akceptacj\u0119 znacznej liczby mi\u0142o\u015bnik\u00f3w „chrze\u015bcija\u0144skiego rocka”, ma\u0142o interesuj\u0105cych si\u0119 tre\u015bci\u0105 utwor\u00f3w, natomiast bardziej nastawionych na odbi\u00f3r szalonego, powtarzaj\u0105cego si\u0119 beatu. W zasadzie ka\u017cda muzyka, kt\u00f3ra k\u0142adzie wi\u0119kszy nacisk na „d\u017awi\u0119k” ni\u017c na „poselstwo”, nie jest z Boga. „Musimy broni\u0107 si\u0119 przed uduchowionym sentymentalizmem zapakowanym w \u015bwieckie opakowanie muzyczne” (Charles Bergerson, „Modernism in Music”, Baptist Bulletin, marzec 1969, s. 11).<\/p>\n
Jednak\u017ce adwokaci „wsp\u00f3\u0142czesnego brzmienia” twierdz\u0105, \u017ce nale\u017c\u0105 do dobrego grona.<\/p>\n
Powiadaj\u0105; „Czy\u017c wielki Marcin Luter nie bra\u0142 pie\u015bni \u015bpiewanych w karczmach i nie dopasowywa\u0142 do nich chrze\u015bcija\u0144skiego tekstu, w ten spos\u00f3b u\u015bwi\u0119caj\u0105c diabelskie melodie dla pracy Pa\u0144skiej?”<\/p>\n
Ten argument, jak\u017ce cz\u0119sto powtarzany, graniczy z kpin\u0105, je\u017celi ma si\u0119 jakiekolwiek poj\u0119cie o sytuacji w czasach Lutra. Johansson w swojej bardzo dobrej pracy naukowej stwierdzi\u0142:<\/p>\n
„Wp\u0142yw muzyki popularnej w czasach Lutra i wp\u0142yw obecnej muzyki pop r\u00f3\u017cni si\u0119 jak dzie\u0144 od nocy. Istnia\u0142a stylistyczna jednorodno\u015b\u0107 w muzycznym \u015bwiecie szesnastego wieku, kt\u00f3rej ju\u017c nie ma we wsp\u00f3\u0142czesnej muzyce…” (CarI Johansson, Musie and Ministry: A Biblical Counferpoint, s. 50).<\/p>\n
Ponadto powiedzia\u0142, \u017ce „muzyka popularna tamtego okresu mia\u0142a charakter podobny do muzyki ludowej, kt\u00f3ry dawno zosta\u0142 usuni\u0119ty ze wsp\u00f3\u0142czesnej muzyki pop” (cyt. jak wy\u017cej, s. 50),<\/p>\n
A oto wypowied\u017a innego eksperta XVI wieku: „R\u00f3\u017cnica pomi\u0119dzy muzyk\u0105 \u015bwieck\u0105 i religijn\u0105 prawie nie istnia\u0142a” (Eric Bfoom: Grove’s Dictionary of Music and Musicians, wyd.V,t. 1,s.848).<\/p>\n
B\u0141OGOS\u0141AWIE\u0143STWO MUZYCZNEGO ZROZUMIENIA<\/p>\n
Pami\u0119tajmy o s\u0142owach aposto\u0142a Paw\u0142a: „b\u0119d\u0119 te\u017c \u015bpiewa\u0142 rozumem”. Innymi s\u0142owy stwierdza on, \u017ce: uwielbianie \u015bpiewem zawiera racjonaln\u0105 my\u015bl oraz, \u017ce takie uwielbianie wymaga tak\u017ce rozeznania mi\u0119dzy tym, co dobre i tym, co z\u0142e. Nie mo\u017ce nam wystarcza\u0107, \u017ce kto\u015b powie, jak uczyni\u0142 to pewien uznany przyw\u00f3dca chrze\u015bcija\u0144ski w rozmowie z autorem niniejszej broszury broni\u0105c „wsp\u00f3\u0142czesnego brzmienia”: „Ja korzystam z tego rodzaju prezentacji. Zar\u00f3wno mnie, jak i dzieciom, przynosi ona wiele rado\u015bci”'. Taki pogl\u0105d jest wyrazem chybionego celu. Nie chodzi bowiem o osobiste upodobania, czyli o to co tobie czy mnie sprawia rado\u015b\u0107. Chodzi o to, aby muzyka by\u0142a zgodna z biblijnym objawieniem. I aby w\u0142a\u015bciwy cel chrze\u015bcija\u0144skiej muzyki wyp\u0142ywa\u0142 z zasad Pism \u015awi\u0119tego.<\/p>\n
Jest wiele z\u0142ej muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej. Ten fakt trzeba uzna\u0107, a wierz\u0105cy powinni uczy\u0107 si\u0119 odr\u00f3\u017cnia\u0107 mi\u0119dzy tym, co dobre i tym, co z\u0142e. Kto\u015b sparafrazowa\u0142 fragment z l Kor. r. 13 w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b:<\/p>\n
Cho\u0107bym \u015bpiewa\u0142 kwieciste hymny ze wspania\u0142\u0105 aran\u017cacj\u0105, a zawi\u00f3d\u0142bym w przekazaniu tre\u015bci, by\u0142bym nieefektywnym ha\u0142asem. I cho\u0107bym zademonstrowa\u0142 wspania\u0142\u0105 wokalistyk\u0119, tak \u017ce \u015bpiewa\u0142bym wysokie C bez wysi\u0142ku, a zawi\u00f3d\u0142bym z interpretacj\u0105 s\u0142\u00f3w, by\u0142bym niczym. S\u0142owa wyra\u017anie \u015bpiewane docieraj\u0105 do umys\u0142\u00f3w i pobudzaj\u0105 do my\u015blenia, a s\u0142owa w\u0142a\u015bciwie interpretowane pobudzaj\u0105 uczucia i prowadz\u0105 do czynu. Teraz wi\u0119c pozostaj\u0105 muzyka i s\u0142owa, ale wa\u017cniejsze z nich s\u0105 s\u0142owa.<\/p>\n
MUZYKA POWINNA \u015aWIADCZY\u0106 O OBECNO\u015aCI DUCHA PA\u0143SKIEGO<\/p>\n
Zaraz po zach\u0119cie dla wierz\u0105cych, aby byli „pe\u0142ni Ducha”, aposto\u0142 Pawe\u0142 napisa\u0142 „Rozmawiaj\u0105c z sob\u0105 przez psalmy i hymny, i pie\u015bni duchowe, \u015bpiewaj\u0105c i graj\u0105c w secu swoim Panu” (Ef. 5,19).<\/p>\n
Aby muzyk m\u00f3g\u0142 uwielbi\u0107 swoj\u0105 muzyk\u0105 Boga, musi on by\u0107 pod kontrol\u0105 Ducha \u015awi\u0119tego. Pan ma upodobanie w „duchowych pie\u015bniach”. W jaki spos\u00f3b mo\u017cna by scharakteryzowa\u0107?<\/p>\n
MUZYKA WYKONYWANA PRZEZ DUCHOW\u0104 OSOB\u0118<\/p>\n
Jest rzecz\u0105 bardzo wa\u017cn\u0105, kto jest wykonawc\u0105 muzyki i \u015bpiewu. Ka\u017cdy cz\u0142owiek wierz\u0105cy powinien \u017cy\u0107 w blisko\u015bci Pana. A ju\u017c szczeg\u00f3lnie wym\u00f3g ten dotyczy muzyka, kt\u00f3ry staje przed lud\u017ami, by przekaza\u0107 im biblijne prawdy w formie muzycznej.<\/p>\n
Jednak z przykro\u015bci\u0105 trzeba zauwa\u017cy\u0107, \u017ce wielu wiod\u0105cych wykonawc\u00f3w zar\u00f3wno wyst\u0119puj\u0105cych publicznie, jak i nagrywaj\u0105cych swoje utwory nale\u017c\u0105cych, jak sami<\/p>\n
wyznaj\u0105, do „chrze\u015bcija\u0144skiego” \u015bwiata muzycznego, nie prowadzi stylu \u017cycia odpowiadaj\u0105cego standardowi \u015bwi\u0119to\u015bci, wymaganemu przez Bibli\u0119. Wielu z nich to ludzie \u015bwieccy je\u015bli chodzi o ubi\u00f3r, j\u0119zyk, maniery czy postaw\u0119. Wielu – sta\u0142o si\u0119 „wykonawcami” oczarowanymi materialnymi nagrodami doczesnego \u017cycia. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich nie chodzi regularnie na zgromadzenia, zdrowego duchowo, lokalnego zboru. A inni nie s\u0105 nawet cz\u0142onkami takiego zboru! W swoich usi\u0142owaniach w na\u015bladowaniu \u015bwieckich gwiazd rocka s\u0105 oni jawnie blu\u017anierczy i przyprawiaj\u0105 o md\u0142o\u015bci. O jednej takiej gwie\u017adzie (dziewczynie w obcis\u0142ym stroju i podobno \u201e\u015bpiewaj\u0105cej dla Pana\u201d powiedziano, \u017ce „w artystyczny spos\u00f3b uda\u0142o jej si\u0119 po\u0142\u0105czy\u0107 \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 z seksem” (Christianity Today, 19. 08. 1985., s. 70).<\/p>\n
MUZYKA PODKRE\u015aLAJ\u0104CA DUCHOWY TEMAT<\/p>\n
Jak ju\u017c wcze\u015bniej zosta\u0142o powiedziane, wi\u0119kszo\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142czesnej muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej jest dyletancka, uboga w tre\u015b\u0107, a w niekt\u00f3rych przypadkach tre\u015b\u0107 ta jest ca\u0142kowicie b\u0142\u0119dna lub powoduj\u0105ca zamieszanie.<\/p>\n
„Duchowa pie\u015b\u0144” to taka, kt\u00f3ra przekazuje we w\u0142a\u015bciwy (biblijny) spos\u00f3b wielkie prawdy Pisma \u015awi\u0119tego. Jest czym\u015b wi\u0119cej ni\u017c zwyk\u0142\u0105 recytacj\u0105 osobistego prze\u017cycia.<\/p>\n
\u00a0\u015awiat jest pe\u0142en niebiblijnych piosenek. Piosenki, kt\u00f3re zawieraj\u0105 imi\u0119 Pana Jezusa i uchodz\u0105 za utwory „chrze\u015bcija\u0144skie” mog\u0105 by\u0107 r\u00f3wnie\u017c niebiblijne. Popularny album p\u0142ytowy pewnej znanej grupy „heavy-metalowej”, lansowanej jako „chrze\u015bcija\u0144skiej”, zosta\u0142 zatytu\u0142owany „Do piek\u0142a z diab\u0142em”. Jest to typowo \u015bwiecki i nonszalancki styl, jakim takie grupy pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 w swojej profesji.<\/p>\n
Niekt\u00f3rzy kaznodzieje S\u0142owa Bo\u017cego s\u0142usznie zauwa\u017cyli, \u017ce kombinacja Ewangelii i muzyki rockowej jest zwi\u0105zkiem z piek\u0142a rodem. Na taki zarzut pewien znany „chrze\u015bcija\u0144ski” muzyk rockowy odpowiedzia\u0142 nast\u0119puj\u0105co: „Muzyka nie mo\u017ce by\u0107<\/p>\n
op\u0119tana przez demony” (Christianity Today, 19. 08. 1985., s. 71). Wida\u0107, \u017ce osoba wypowiadaj\u0105ca tak\u0105 uwag\u0119 nie ma duchowego rozeznania! Diabe\u0142 i jego demony z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 potrafi\u0105 wykorzystywa\u0107 muzyk\u0119 dla swoich cel\u00f3w. Dzia\u0142o si\u0119 tak poprzez ca\u0142e stulecia. Demony wykorzystuj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 ska\u017cenia muzyki, kt\u00f3ra pozornie jest wykonywana na chwa\u0142\u0119 Bogu.<\/p>\n
„Mia\u0142 na g\u0142owie modn\u0105 fryzur\u0105 w stylu pompadour. Z jednego ucha zwisa\u0142 mu ma\u0142y, srebrny krzy\u017cyk. W swoich szarych spodniach sk\u00f3rzanych, dopasowanej koszulce i za du\u017cej bawe\u0142nianej marynarce, piosenkarz Tom Miner wygl\u0105da\u0142 w ka\u017cdym calu jak zbuntowany zwolennik rocka. Trzyma\u0142 mikrofon w jednej d\u0142oni, a drug\u0105 zaci\u015bni\u0119t\u0105 w pi\u0119\u015b\u0107 podni\u00f3s\u0142 do g\u00f3ry. „Walcz!!! – krzycza\u0142 do publiczno\u015bci z\u0142o\u017conej z 3000 ewangelicznych chrze\u015bcijan spoza \u015bwiate\u0142 kolorowych reflektor\u00f3w. „Pogro\u017a diab\u0142u pi\u0119\u015bci\u0105 i zawo\u0142aj 'Walcz!'”.<\/p>\n
W taki spos\u00f3b rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 niedawny chrze\u015bcija\u0144ski festiwal muzyczny w Estes Park w Kolorado, doroczne szale\u0144stwo dla m\u0142odych ludzi z kr\u0119g\u00f3w ewangelicznych (i przyw\u00f3dc\u00f3w duchowych), kt\u00f3remu towarzyszy\u0142y s\u0142owa pot\u0119pienia wyg\u0142aszane przez wielu pastor\u00f3w uznaj\u0105cych t\u0119 imprez\u0119 za diabelsk\u0105. Ale je\u015bli chodzi o m\u0142odych fan\u00f3w, to ten nowy rodzaj muzyki religijnej \u201espad\u0142 im z nieba\u201d. Stare pie\u015bni duchowe nie robi\u0142y na nich \u017cadnego wra\u017cenia. Tote\u017c ci m\u0142odzi wierz\u0105cy natychmiast stali si\u0119 zwolennikami tzw. 'wsp\u00f3\u0142czesnej muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej' wykonywa\u0142 przez b\u0142yskotliwych piosenkarzy, kt\u00f3rych zachowanie by\u0107 mo\u017ce jest dzikie, ale kt\u00f3rych poselstwo jest uwielbiaj\u0105ce.' („The New Christian Minstrels' Newsweek, 19. 08.1985., s. 70).<\/p>\n
Trudno jest zrozumie\u0107, \u017ce chrze\u015bcijanie wierz\u0105cy S\u0142owu Bo\u017cemu mog\u0105 dostrzega\u0107 w takiej imprezie jak\u0105kolwiek duchow\u0105 warto\u015b\u0107.<\/p>\n
MUZYKA DAJ\u0104CA DUCHOWY WZROST<\/p>\n
Pragn\u0105c skorygowa\u0107 pewne ekscesy, kt\u00f3re mia\u0142y miejsce na zgromadzeniach uwielbiaj\u0105cych w zborze w Koryncie, aposto\u0142 Pawe\u0142 napisa\u0142: „C\u00f3\u017c tedy, bracia? Gdy, schodzicie, jeden z was s\u0142u\u017cy psalmem… wszystko to niech b\u0119dzie ku zbudowan, (I Kor. 14,26). „Psalm” powinien „budowa\u0107” duchowo ludzi. Muzyka powinna budowa\u0107 lud Bo\u017cy i czyni\u0107 ich wiar\u0119 i \u017cycie mocniejszymi.<\/p>\n
„Chrze\u015bcija\u0144ski rock”, dla przyk\u0142adu, nie spe\u0142nia tego wymagania. Tak samo wi\u0119kszo\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142czesnej muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej. Odwo\u0142uj\u0105c si\u0119, jak to ma miejse, do cia\u0142a i niskich instynkt\u00f3w ludzkiej natury, przyczynia si\u0119 raczej do niszczenia duchowego \u017cycia, os\u0142abia je lub szkodzi mu zamiast pomaga\u0107 w zdrowym wzro\u015bcie. Zamiast koncentrowa\u0107 umys\u0142y i serca na rzeczach \u015bwi\u0119tych, wi\u0119kszo\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142czesnej muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej rozprasza my\u015bli, uniemo\u017cliwia skupienie si\u0119 na sprawach duchowych i przyczynia si\u0119 do dezintegracji, a nie integracji \u017cycia s\u0142uchaczy.<\/p>\n
Chrze\u015bcijanie ze s\u0142abym poznaniem nie potrafi\u0105 poj\u0105\u0107 znaczenia pie\u015bni, kt\u00f3rych teksty oparte s\u0105 na Biblii. Donald Hustad zauwa\u017cy\u0142, \u017ce wielu przyw\u00f3dc\u00f3w chrze\u015bcija\u0144skich ocenia tre\u015b\u0107 tradycyjnych pie\u015bni jako zbyt trudn\u0105 do zrozumienia i zbyt teologiczn\u0105. Niekt\u00f3rzy z nich porzucili nawet swoje dotychczasowe \u015bpiewniki dla prostych refren\u00f3w, \u015bpiewanych z pami\u0119ci lub z pomoc\u0105 rzutnika. Spostrze\u017cenia swe bardzo trafnie skomentowa\u0142:<\/p>\n
„Te nieskomplikowane piosenki odzwierciedlaj\u0105 wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 epok\u0119 video: s\u0105 kr\u00f3tkie, zapakowane w kapsu\u0142k\u0119, jak informacje agencyjne i tak powtarzalne, jak reklamy hamburger\u00f3w.”<\/p>\n
Stwierdzi\u0142 on tak\u017ce, i\u017c „coraz wi\u0119ksza liczba muzyk\u00f3w zborowych dodaje , cho\u0107 z pewnym oci\u0105ganiem, muzyk\u0119 rockow\u0105 do swoich zbior\u00f3w muzyki uwielbiaj\u0105cej. Robi\u0105 to pod presj\u0105 tych ludzi, kt\u00f3rzy us\u0142yszawszy ten rodzaj muzyki „chwa\u0142y i uwielbienia” w innym „popularnym i szybko rosn\u0105cym” zborze i wr\u00f3ciwszy do swoich dom\u00f3w oraz zbor\u00f3w, zacz\u0119li wyg\u0142asza\u0107 p\u0142omienne relacje o wielkim znaczeniu takiej muzyki. Niestety, konkurencja sta\u0142a si\u0119 jednym ze sk\u0142adnik\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnego \u017cycia zborowego. Je\u017celi nie da si\u0119 ludziom takiego rodzaju muzyki, jakiej pragn\u0105, to p\u00f3jd\u0105 do innego zboru, gdzie j\u0105 otrzymaj\u0105” (Donald Hustad, „Lefs No Just Praisethe Lord”, Christianity Today, 6. 11. 1987., s. 28).<\/p>\n
Oczywi\u015bcie nie o to chodzi, \u017ce nie powinno by\u0107 w og\u00f3le miejsca na refreny czy kr\u00f3tsze prezentacje muzyczne, ale naprawd\u0119 kr\u00f3tkowzroczne jest uczynienie z nich „zasadniczego menu” muzyki zborowej przy jednoczesnym zaniedbaniu „bardziej tre\u015bciwych” pie\u015bni. Je\u017celi muzyka ma promowa\u0107 duchowy wzrost, to musi zawiera\u0107 dobr\u0105 tre\u015b\u0107.<\/p>\n
A jakiego rodzaju duchowy wzrost da si\u0119 zaobserwowa\u0107 w \u017cyciu nastolatk\u00f3w, kt\u00f3rzy stale karmi\u0105 si\u0119 \u015bwieckimi wyst\u0119pami aktualnych „gwiazd muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej”? Dale Crowley tak okre\u015bli\u0142 Amy Grant, bardzo popularn\u0105 posta\u0107 na scenie aktualnej muzyki:<\/p>\n
'Jej wywiady s\u0105 cz\u0119sto przyprawiane zwrotami potocznymi i otwartymi wulgaryzmami. Wyst\u0119powa\u0142a do tej pory na krucjatach Billy Grahama, dla Trio Billa Gaithera, na Uniwersytecie Oral Robertsa i w czasie \u015bwieckich koncert\u00f3w rockowych. Ta\u0144czy ona w rytm prowadz\u0105cej do szale\u0144stwa muzyki rockowej granej przez o\u015bmioosobowy zesp\u00f3\u0142, kt\u00f3rej towarzyszy zgie\u0142k gitar elektrycznych, zaprogramowane efekty \u015bwietlne i \u015bwiece dymne… Podrastaj\u0105ce wielbicielki kochaj\u0105 jej styl \u017cycia b\u0119d\u0105cy poselstwem, \u017ce mo\u017cna by\u0107 jednocze\u015bnie chrze\u015bcijank\u0105 i sexy” (artyku\u0142 wst\u0119pny. Capyte Yoice, 1.11. 1986.).<\/p>\n
Natomiast pewien \u015bwiecki krytyk muzyczny napisa\u0142 o niej:<\/p>\n
„Grant, kt\u00f3ra oferuje r\u00f3wnie owacyjny i ha\u0142a\u015bliwy wyst\u0119p, jak wiele obecnych grup rockowych, odnios\u0142a taki sukces, \u017ce sta\u0142a si\u0119 pierwsz\u0105 wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 artystk\u0105 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105, kt\u00f3ra zmiesza\u0142a \u015bwiat g\u0142\u00f3wnego nurtu muzyki pop i rocka' (Gene Stout, 'New-Fashioned Christian Singer Stars in a Modern-Day Revival', Seattie Post- Intelligencer, 15. 08.1986., s. 7).<\/p>\n
Ten sam krytyk zauwa\u017ca, \u017ce piosenki Grant „s\u0105 g\u0142\u00f3wnie o mi\u0142o\u015bci, ma\u0142\u017ce\u0144stwie i pokusach, a nie o Jezusie” (cyt. jak wy\u017cej).<\/p>\n
M\u0142odzi ludzie s\u0142uchaj\u0105cy takich muzycznych „artyst\u00f3w” b\u0119d\u0105 „rosn\u0105\u0107”, ale nieprawid\u0142owo. B\u0119dzie w nich jedynie rosn\u0105\u0107 pragnienie tego samego. Ten rodzaj muzyki nie jest w\u0142a\u015bciwym pokarmem dla duszy, nie pobudza pragnienia poznawania prawd biblijnych i nie wskazuje s\u0142uchaczom na Boga.<\/p>\n
WNIOSKI<\/p>\n
Jaka muzyka naprawd\u0119 uwielbia Boga? Jakie powinny by\u0107 cechy charakterystyczne pie\u015bni okre\u015blanej mianem „dobrej muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej”? Jakie wskaz\u00f3wki pomog\u0142yby wierz\u0105cemu odr\u00f3\u017cni\u0107 dobr\u0105 muzyk\u0119 od z\u0142ej? Oto niekt\u00f3re wnioski dotycz\u0105ce muzyki chrze\u015bcija\u0144skiej, warte rozwa\u017cenia.<\/p>\n
Muzyka chrze\u015bcija\u0144ska powinna:<\/p>\n
1) zawiera\u0107 biblijne poselstwo (Kol. 3,16). Dobra muzyka chrze\u015bcija\u0144ska przekazuje poselstwo zgodne ze S\u0142owem Bo\u017cym tj. zdrow\u0105 nauk\u0119;<\/p>\n
2) sk\u0142ania\u0107 do my\u015blenia w kategoriach biblijnych i nie mo\u017ce sugerowa\u0107 z\u0142a ani przez swoj\u0105 tre\u015b\u0107 ani przez muzyczn\u0105 aran\u017cacj\u0119 (Filip. 4, 8). Zar\u00f3wno tekst, jak i muzyka nie mog\u0105 by\u0107 tandetne czy krzykliwe;<\/p>\n
3) pomaga\u0107 w uwielbianiu Boga w naszym ciele (1 Kor. 6, 19-20). Muzyka, kt\u00f3ra podobnie jak bezbo\u017cny rock, wywo\u0142uje ujemne skutki w ciele cz\u0142owieka (<\/p>\n
uszkadza s\u0142uch), nie jest muzyk\u0105 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105;<\/p>\n
4) zachowywa\u0107 r\u00f3wnowag\u0119 mi\u0119dzy „duchem” i „rozumem” (1 Kor. 14,15). Muzyka, kt\u00f3ra jest przede wszystkim „uczuciow\u0105 pian\u0105” nie spe\u0142nia tego wymagania;<\/p>\n
5) zawiera\u0107 s\u0142owa wyra\u017caj\u0105ce pi\u0119kno, m\u00f3wi\u0105ce o godno\u015bci, pe\u0142ne czci a jednocze\u015bnie prostoty; s\u0142owa, kt\u00f3rymi godzi si\u0119 uwielbia\u0107 \u015awi\u0119tego Boga (Izaj. 6,<\/p>\n
6);<\/p>\n
6) by\u0107 wolna od my\u015blowego zwi\u0105zku ze stylami muzycznymi tego \u015bwiata, a jej charakter powinien by\u0107 wyra\u017anie \u015bwi\u0119ty i po\u015bwi\u0119cony Bogu (Rzym. 12, 2; Jana 15). Muzyka, kt\u00f3ra stara si\u0119 „kopiowa\u0107” \u015bwieckie podej\u015bcie, nie uwielbia Boga<\/p>\n
7) wyra\u017ca\u0107 pok\u00f3j jaki ma miejsce w chrze\u015bcija\u0144skim \u017cyciu, a nie wrzask, zamieszanie, harmider i zgie\u0142k tego \u015bwiata (Kol. 3,15-16). R\u00f3\u017cne formy muzyki rockowej nie daj\u0105 pokoju serca, lecz powoduj\u0105 ci\u0105g\u0142e rozdra\u017cnienie, charakterystyczne dla grzesznego \u015bwiata. Chrystus obieca\u0142 pok\u00f3j swojemu ludowi (Jana 14, 27);<\/p>\n
8) charakteryzowa\u0107 si\u0119 muzyczn\u0105 precyzj\u0105, poetyck\u0105 finezj\u0105 techniki i kompozycj\u0105 o harmonijnej, uporz\u0105dkowanej strukturze. B\u00f3g jest Bogiem porz\u0105dku, a nie nieporz\u0105dku (1 Kor. 14, 40);<\/p>\n
9) charakteryzowa\u0107 \u017cycie pobo\u017cne, skromne, pe\u0142ne \u015bwi\u0119tego uciszenia, a nie \u017cycie przemijaj\u0105cej mody, dwuznacznych zachowa\u0144 czy seksualnej agresji (1Pt. 16; Tyt. 2,11-12);<\/p>\n
10) promowa\u0107 nowe \u017cycie, a nie wci\u0105ga\u0107 w stary styl \u015bwieckiego \u017cycia. Muzyka, kt\u00f3ra przyczynia si\u0119 do kuszenia nowych lub s\u0142abych wierz\u0105cych (Rzym. 14, i 21; Rzym. 15, 2) powinna budzi\u0107 odraz\u0119 i zosta\u0107 ca\u0142kowicie odrzucona.<\/p>\n
Erozja muzycznych standard\u00f3w w\u015br\u00f3d wsp\u00f3\u0142czesnych chrze\u015bcijan idzie tak\u017ce w parze z erozj\u0105 przekona\u0144 i praktyk w innych dziedzinach \u017cycia. Wskazuje ona na ducha kompromisu ze \u015bwiatem, kt\u00f3remu stanowczo powinni przeciwstawi\u0107 si\u0119 przede wszystkim niez\u0142omni chrze\u015bcija\u0144scy przyw\u00f3dcy. We wszystkich sferach \u017cycia, wierz\u0105cy powinni zawsze kierowa\u0107 si\u0119 napomnieniem aposto\u0142a Paw\u0142a: \u201eA wi\u0119c: Czy jecie, czy pijecie, czy cokolwiek czynicie, wszystko czy\u0144cie na chwa\u0142\u0119 Bo\u017c\u0105\u201d (l Kor. 10,31).<\/p>\n
Oby B\u00f3g obdarzy\u0142 sw\u00f3j lud zrozumieniem i odwag\u0105, by broni\u0107 przed krytyk\u0105 to, co czyste, prawe, godne szacunku i czci w muzycznych uwielbiaj\u0105cych ofiarach sk\u0142adanych Bogu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Muzyka uwielbiaj\u0105ca Boga Dr Ernest D. Pickering Dziewi\u0119cioletni ch\u0142opiec napisa\u0142 list do Pana Boga i po\u0142o\u017cy\u0142 go na tacy, na kt\u00f3r\u0105 sk\u0142adano ofiary pieni\u0119\u017cne. List ten otrzyma\u0142 pastor lokalnego zboru. A tre\u015b\u0107 jego by\u0142a nast\u0119puj\u0105ca: Drogi Panie Bo\u017ce! Ten zb\u00f3r jest dobry, ale z pewno\u015bci\u0105 m\u00f3g\u0142by korzysta\u0107 z lepszej muzyki. Mam nadziej\u0119, \u017ce moja pro\u015bba… Czytaj dalej Muzyka uwielbiaj\u0105ca Boga<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[58,13,2,3,4,12,16,28,36,37,39,40,41,44,52,63,64,65],"tags":[68,69,70,71,72,76,77,78,81,88,90,91,97,94,95,96,100,102,103,104,117,120,121,124,122,123,139],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wp.chrzescijanie.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wp.chrzescijanie.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wp.chrzescijanie.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.chrzescijanie.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.chrzescijanie.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=50"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wp.chrzescijanie.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wp.chrzescijanie.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=50"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.chrzescijanie.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=50"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp.chrzescijanie.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=50"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}